پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منطق‌پژوهی 2383-0662 7 1 2016 08 22 Avicenna’s Disjunctive Propositions گزاره‌های منفصله نزد ابن‌سینا 59 82 2349 FA امین شاهوردی دانشجوی دکتری فلسفه، دانشگاه اصفهان Journal Article 2015 11 24 In this paper, Avicenna’s disjunctive propositions are treated from multiple aspects. In the first section of this paper, disjunction propositions are considered in Shifā, and it shown that there are differences between Avicenna’s and later interpretations, e.g Rāzī interpretation, in this point. In the next section, two general interpretations about Avicenna’s disjunctive propositions are studied and we reveal deficiencies of them. Based on “Confilict” concept as the main core of Avicenna’s view on disjunction propositions, this paper specifies Relevent-Modal interpretation more precise than others but it doesn’t precisely coincide with Avicenna’s view. Finally an alternative interpretation is suggested with respect to Stopper view on Stoic conditional and we show that this interpretation also has deficiency but it formulates Avicenna’s disjunctive propostions better than others. در این مقاله، در بخش اول، گزاره‌های منفصله بر پایة کتاب <em>شفاء</em> را بررسی می‌کنیم و نشان می‌دهیم که ابن‌سینا، برخلاف متأخرانی چون قطب‌الدین رازی، گزاره‌های منفصلة حقیقی اتفاقی را نمی‌پذیرد. در بخش دوم، دو خوانش کلی در باب گزاره‌های منفصلة ابن‌سینا معرفی می‌شود. بر اساس دیدگاه رشر، شهابی، فاخوری، نبوی و الجزر، گزاره‌های منفصلة ابن‌سینا تابع‌ارزشی هستند، در حالی که از نظر استریت و چاتی دیدگاه ابن‌سینا در باب گزاره‌های منفصله در کتاب <em>اشارات</em> را می‌توان وجهی دانست. در ادامة این بخش به ناکارآمدی هر‌یک از این نظرها اشاره خواهیم کرد. در بخش سوم، با تأکید بر مفهوم «ناسازگاری» به مثابة هستة اصلی دیدگاه ابن‌سینا در باب گزاره‌های منفصلة حقیقی، دیدگاه ربطی ‌ـ ‌وجهی برای صورت‌بندی این گزاره‌ها دقیق‌تر از دیگر خوانش‌ها درنظر گرفته می‌شود. http://logicalstudy.ihcs.ac.ir/article_2349_2d4cb79d7acabb857fb500e41f1f5391.pdf